Notities 9 Verkeer : Orde in Chaos.

Gistermorgen tijdens m’n hardlooproute kon ik bij een groot verkeersplein meteen doorlopen; het licht sprong op groen, en kon direct achter de wandelaars en fietsers aan. Toch probeert een bestelbusje zich tussen de wandelaars door te wurmen, vlak voor me. Ik maak een vragend gebaar met m’n armen, en passeer hem vlak langs de voorbumper. Het busje staat dan stil, en volgens mij waren wij , voetvolk, onzichtbaar voor hem.
Het is voor het eerst in 2 weken China dat ik bij mezelf agressie voel opborrelen.

In mijn gedachte gaat het hierboven beschreven tafereel als volgt verder:
“Ik draai me om, loop naar de bestuurdersportier, en ruk de deur open. Vervolgens sleep ik hem op straat en geef ik hem 1 beuk op z’n hoofd. In het Chinees order ik hem hard om weer achter de streep plaats te nemen. Hevig verontschuldigend doet hij dat natuurlijk.
Alle Chinese toeschouwers, die voor de verandering eens blijven kijken, beginnen te applaudisseren. Na enkelen minuten komt er een filmploeg van CCTV en vraagt mij en enkele figuranten het tafereel nog een keer over te doen. Doen we natuurlijk. De volgende dag is Shanghai weer een intsructie filmpje rijker, over hoe het eigenlijk moet , en de gevolgen ervan als je dat niet doet. De dagen erna, voor de beeldschermen in de metro’s , taxi’s, op hoeken van straten, is het aanschouwende publiek dol-enthousiast. En ik word held."
Einde droom.

Dit is wel de kern van het probleem van het Chinese verkeer. Een gedrags- en opvoedingsprobleem. Een ieder die weleens in een miljoenen stad in het Oosten is geweest , heeft een beetje een idee hoe het eraan toegaat.
Op het eerste gezicht veel Chaos. Hier zie je niet veel Politie, en als je ze wel ziet, grijpen ze niet of nauwelijks in. Wel zie je op de drukke kruisingen zogenaamde hulppolitie, die ik maar de “deputies’ noem. Mannen of vrouwen in een pak met geel hesje, en het allerbelangrijkste: Het Fluitje. Hun taak is het om de voetgangers te beschermen, denk ik. Dus niet van het trottoir stappen voor het licht op groen springt, anders gaan ze fluiten, en in een enkel geval schreeuwen. Praten doen ze via dat fluitje, en als er op een kruispunt 3 deputies staan geeft dat een leuk “vogelkooi” effect. Sommige doen het best goed, en dragen wat gezag uit, andere staan volkomen nutteloos te zijn, als je er op let. Als ik hardloop, en ik moet links naar de overkant van een kruising, is diagonaal oversteken het leukst, dat dwingt respect af en is volkomen veilig,mits mijn licht groen is natuurlijk.
Respect in het verkeer, daar lijkt het anders niet op hier maar is wel zo. In-en uitvoegen op de randwegen is een dodemans actie; groen voetgangers licht betekent lang niet altijd dat je veilig bent. En niemand schijnt te weten wie er voorrang heeft; maar als je het neemt, ook als voetganger, zal een Chinees nooit op z’n gaspedaal drukken om je af te schrikken. Nee, hij wacht met respect omdat jij net even brutaler bent.
Ik merk ook dat ik na 2 weken nonchalanter word in het verkeer. Door rood wandelen, als er geen deputies in de buurt zijn,en niet al te druk is, is best gemakkelijk. Niemand durft je omver te rijden.
In die 2 weken heb ik slechts 1x een lichte aanrijding gezien, en 1x iemand z’n stem horen verheffen. Het gebeurd nog wel is dat een fietskar of taxi plotseling stopt wat voor de achteropkomers , op z’n zachtst gezegd, lastig is.

Volgens Wang zijn alleen de buschauffeurs “crazy”. Waarop ik reageerde dat iedereen die hier in een auto stapt harstikke gek moet zijn. Hij moest wel lachen. Ik ben een paar keer met hem meegereden. Allereerst ben ik waarschijnlijk de enige in Shanghai die z’n gordel om doet; terwijl het wel verplicht schijnt te zijn. Daarnaast is bellen in de auto voor Wang een must, iedere Chinees doet dat volgens mij tijdens het rijden. Als hij moet stoppen voor een voorganger die een passagier uit laat stappen, gooit ie ‘m liever in z’n achteruit en gaat er daarna met een noodgang omheen, dan dat hij een halve minuut wacht.

Je begint eraan te wennen, als je in een taxi zit, op een zesbaans weg en een fietser zich toch ertussen wringt om over te steken, met een ware doodsverachting. Of een vrachtwagen links naast ons moet uitvoegen, en zit op 1 centimeter van je. Even toeteren en bijgassen en het gevaar blijkt geweken te zijn.
Taxi chauffeurs zijn de ecthte cowboys van Shanghai. Ten eerste moet je als chauffeur een voortreffelijke stratenkennis hebben. Hierin zitten dus grote verschillen in chauffeur heb ik al gemerkt.
Vervolgens moeten ze stalen zenuwen hebben. Of zou het de adrenaline zijn; een soort opperconcentratie waardoor ze toch nauwelijks brokken maken. Ik begin dat laatste steeds aannemelijker te vinden.
Taxi’s hier, voor 95% allemaal een Volkswagen Santana, zijn redelijk goedkoop . de meeste ritjes hier binnen het centrum die ik weleens nodig heb kosten tussen de 20 en 40 RMB ( 2 – 4 €) Fooi geven is ook voor deze dienst geen gewoonte. Het blijft voor mij nog wel raadzaam om de adressen die ik nodig heb in het Chinese schrift, op een papiertje te laten zien. Ik laat Wang dus nogal eens een adres noteren.

Het regent nu al 2 dagen, veel paraplu’s op straat. En ik doe wel een petje met grote klep op.
1 foto heb ik genoemd “ Umbrella (paraplu) condoom; bij een aantal openbare gebouwen vind je die plastic hoezen om je natte opvouwbare paraplu even in op te bergen. En dan die arme schoonmaaksters van de Metro: ze hebben bij veel ingangen een mat gelegd . Toch maar een beejte m’n voeten geveegd. Ook in de lifthal van ons appartement gebouw een grote rode anti slip mat. Heeft ook wel nadelen al dat marmer.
Tot later,
Nico